API là gì? REST API và cách hoạt động đơn giản

Mỗi khi bạn mở app thời tiết và thấy nhiệt độ hiện tại, hay đăng nhập bằng Google — phía sau đó là API đang làm việc. Hiểu API giúp bạn hiểu cách các ứng dụng hiện đại hoạt động.

API là gì? Giải thích bằng ví dụ thực tế

Hãy tưởng tượng bạn vào nhà hàng: Bạn gọi phục vụ (API), đưa yêu cầu. Phục vụ chuyển yêu cầu đến bếp (Server). Bếp làm xong, phục vụ mang ra cho bạn.

API (Application Programming Interface) là tập hợp các quy tắc cho phép hai phần mềm giao tiếp với nhau.

Tại sao API quan trọng?

• App bản đồ → Google Maps API
• "Đăng nhập bằng Google" → Google OAuth API
• App thời tiết → OpenWeatherMap API
• Thanh toán online → VNPay API, MoMo API

REST API — Loại API phổ biến nhất (~80%)

HTTP Methods

HTTP Status Codes

Gọi API bằng JavaScript

async function layDanhSachBaiViet() {
  try {
    const response = await fetch('https://jsonplaceholder.typicode.com/posts');
    if (!response.ok) throw new Error(`Lỗi HTTP: ${response.status}`);
    const baiViet = await response.json();
    console.log(`Tổng số bài viết: ${baiViet.length}`);
  } catch (error) {
    console.error("Lỗi khi gọi API:", error);
  }
}

Gọi API bằng Python

import requests

def lay_thong_tin_nguoi_dung(user_id):
    url = f"https://jsonplaceholder.typicode.com/users/{user_id}"
    try:
        response = requests.get(url, timeout=10)
        response.raise_for_status()
        user = response.json()
        print(f"Tên: {user['name']}")
        return user
    except requests.RequestException as e:
        print(f"Lỗi: {e}")
        return None

Bảo mật API

# ĐÚNG — Dùng biến môi trường
import os
api_key = os.getenv("MY_API_KEY")
# Tuyệt đối không đưa API key lên GitHub!

Kết luận

API là xương sống của mọi ứng dụng web hiện đại. Hiểu REST API và biết cách gọi API bằng JavaScript hoặc Python sẽ mở ra rất nhiều cơ hội trong lập trình.